Selena Gomez dëshiron një shtatzëni natyrale pavarësisht se e ka shumë të vështirë

Selena Gomez ka folur sërish për dëshirën për t’u bërë nënë dhe për faktin se, për shkak të gjendjes së saj shëndetësore, një shtatzëni natyrale nuk është një rrugë e thjeshtë për të.

Gjatë Fast Company Innovation Festival në New York, këngëtarja dhe aktorja 34 vjeçare foli për punën, shëndetin mendor dhe të ardhmen e saj familjare. Ajo nuk e përjashtoi mundësinë e krijimit të një familjeje përmes adoptimit ose maternitetit surrogat, dy rrugë për të cilat tha se ende ekziston shumë paragjykim.

Në rastin e Selena Gomez, çështja lidhet me lupusin, një sëmundje autoimune me të cilën ajo jeton prej vitesh dhe që në vitin 2017 e çoi edhe në një transplant veshke. Në vitin 2024 ishte raportuar se sëmundja ndodhej në remision, tensioni ishte stabilizuar dhe veshka e transplantuar funksiononte mirë. Megjithatë, vetë Gomez kishte treguar se terapitë dhe barnat që merr e bëjnë një shtatzëni natyrale të rrezikshme për të.

Pse lupusi mund ta komplikojë një shtatzëni
Lupusi eritematoz sistemik është një sëmundje autoimune që mund të prekë organe dhe sisteme të ndryshme të trupit.

Siç shpjegon reumatologu Simone Parisi, nuk ka një formë të vetme të lupusit. Te disa persona mund të prekë kryesisht lëkurën dhe nyjet, ndërsa te të tjerë mund të përfshijë organe të brendshme si veshkat apo sistemi nervor.

Një nga komplikacionet më të rëndësishme është nefriti lupik, pra përfshirja e veshkave. Në raste më të rënda, dëmtimi mund të çojë në humbje të funksionit renal dhe, te disa pacientë, deri në nevojën për transplant.

Pikërisht për këtë arsye, rreziku gjatë shtatzënisë nuk është i njëjtë për çdo grua me lupus.

Një paciente me një formë kryesisht artikulare të sëmundjes nuk ndodhet në të njëjtën situatë me një grua që ka pasur përfshirje të rëndë të veshkave apo trurit.

Para shtatzënisë, sëmundja duhet të jetë sa më e qëndrueshme
Kur një grua me lupus dëshiron një shtatzëni, një nga objektivat kryesore është që sëmundja të jetë në remision.

Por remisioni nuk do të thotë se lupusi është zhdukur.

Do të thotë se aktiviteti i tij është shumë i ulët dhe organet e prekura janë nën kontroll.

Mjekët nuk bazohen vetëm te mënyra si ndihet pacientja, por edhe te shenjat klinike dhe analizat laboratorike. Vlerësohen, për shembull, nëse ka artrit aktiv, skuqje të lëkurës, ndryshime në hemogramë apo manifestime të tjera të sëmundjes.

Një paciente konsiderohet në gjendje të qëndrueshme kur nuk ka përfshirje aktive të organeve, nuk ka ndryshime të rëndësishme në analiza dhe nuk ka nevojë për doza të larta kortizoni.

Pse shtatzënia mund ta riaktivizojë lupusin
Edhe kur sëmundja është në remision, shtatzënia mund të ndryshojë ekuilibrin e saj.

Sipas Parisi-t, te një paciente me lupus mund të ndodhë një flare, pra një riaktivizim ose përkeqësim i sëmundjes.

Por rreziku varet nga disa faktorë: sa aktiv është lupusi, sa agresive ka qenë sëmundja dhe cilat organe janë prekur më parë.

Pikërisht për këtë arsye, planifikimi është thelbësor.

Para një shtatzënie bëhet ajo që quhet counseling para shtatzënisë, ku mjekët vlerësojnë gjendjen e sëmundjes, terapitë që po përdoren dhe rreziqet e mundshme për nënën dhe fetusin.

Kur shtatzënia mund të jetë veçanërisht e rrezikshme
Situata bëhet shumë më delikate kur lupusi është aktiv ose ka shkaktuar më parë dëmtime të rëndësishme të organeve.

Sipas specialistit, një grua me përfshirje të rëndë renale ose cerebrale dhe me aktivitet të lartë të sëmundjes mund të përballet me rreziqe të konsiderueshme jo vetëm për shtatzëninë, por edhe për shëndetin e saj.

Çështja komplikohet edhe më shumë nëse pacientja ka kaluar një transplant veshke apo ka nevojë për terapi të forta imunosupresive.

Prandaj nuk mund të ketë një përgjigje të përgjithshme që vlen për të gjitha gratë me lupus.

Çdo rast duhet vlerësuar individualisht.

Edhe barnat kanë një rol vendimtar
Trajtimi i lupusit mund të përfshijë disa medikamente njëkohësisht, mes tyre kortizon, hidroksiklorokinë dhe, në disa raste, terapi biologjike.

Por jo çdo ilaç mund të përdoret në të njëjtën mënyrë gjatë shtatzënisë.

Kjo do të thotë se, para konceptimit, specialistët duhet të rishikojnë terapinë dhe të gjejnë një kombinim që ta mbajë sëmundjen nën kontroll duke reduktuar sa më shumë rrezikun për shtatzëninë.

Kjo nuk do të thotë se shtatzënia është gjithmonë e pamundur për një grua me lupus.

Ka paciente që, me sëmundjen të kontrolluar dhe me një ndjekje të kujdesshme multidisiplinare, arrijnë ta përballojnë.

Por vendimi kërkon monitorim shumë të afërt dhe një vlerësim të personalizuar të rrezikut.

Jo të gjitha gratë me lupus kanë të njëjtin rrezik
Ky është edhe një nga elementët më të rëndësishëm për të kuptuar situatën e Selena Gomez.

Vetëm diagnoza e lupusit nuk mjafton për të përcaktuar nëse një shtatzëni është e mundur apo jo.

Sëmundja mund të sillet shumë ndryshe nga një person te tjetri.

Edhe kohëzgjatja e remisionit nuk mund të parashikohet me siguri. Mjekësia po kërkon biomarkerë që mund të ndihmojnë në identifikimin e pacienteve me rrezik më të lartë për riaktivizim apo për forma më agresive të sëmundjes, por kjo ende nuk mund të parashikohet me saktësi të plotë.

Edhe kur një paciente ndihet mirë, monitorimi vazhdon.

Në një person të qëndrueshëm, kontrollet mund të bëhen çdo katër deri në gjashtë muaj, ndërsa frekuenca ndryshon sipas historisë së sëmundjes dhe organeve që kanë qenë të përfshira.

Të bëhesh nënë nuk do të thotë domosdoshmërisht të përjetosh vetë një shtatzëni
Dhe këtu historia e Selena Gomez kthehet te pika kryesore.

Dëshira për të qenë nënë nuk është e njëjtë me mundësinë mjekësore për të mbajtur vetë një shtatzëni.

Për një grua me lupus, shtatzënia nuk është domosdoshmërisht e përjashtuar, por duhet planifikuar në një moment kur sëmundja është sa më e qëndrueshme dhe pasi të jenë vlerësuar me kujdes organet e prekura, historiku i sëmundjes dhe terapitë e nevojshme.

Në rastin e Selena Gomez, ajo vetë ka treguar se rruga e saj drejt mëmësisë mund të jetë ndryshe nga ajo që kishte imagjinuar.

Por jo më pak e vlefshme.