Nga falimentimi te rimëkëmbja ekonomike: si jetohet sot në Islandë, gjithnjë e më pranë Bashkimit Europian?
Nëse ka një mësim të rëndësishëm që Europa mund të nxjerrë nga konfliktet në Lindjen e Mesme dhe nga lufta që prej më shumë se katër vitesh vazhdon mes Rusisë dhe Ukrainës, është se pavarësia energjetike nuk mund të shtyhet më si objektiv për Kontinentin e Vjetër.
Pas vitesh të tëra të shpenzuara duke projektuar një tranzicion të gjelbër, i cili në praktikë vazhdon të mbetet i papërfunduar dhe u ka shkaktuar dëme të konsiderueshme ekonomike industrive europiane, tashmë po kuptohet se disponueshmëria e lëndëve të para u siguron shteteve pavarësi dhe fuqi parandaluese.
Këto janë dy elemente themelore për të mbijetuar në një realitet gjeopolitik botëror gjithnjë e më të ndërlikuar, të fragmentuar dhe të pasigurt, ku edhe Shtetet e Bashkuara rrezikojnë të mos jenë më partneri tregtar i besueshëm që ishin dikur.
Pikërisht në këtë këndvështrim po ndiqen me shumë vëmendje lëvizjet e ardhshme të Islandës, një vend me rëndësi të madhe strategjike, popullsia e të cilit mund të votojë më 29 gusht për rifillimin e negociatave për anëtarësim në Bashkimin Europian.
Referendumi dhe mundësia e rifillimit të negociatave
Kanë kaluar trembëdhjetë vjet që kur, në vitin 2013, qeveria e sapozgjedhur islandeze vendosi të pezullonte negociatat e nisura në vitin 2009 dhe më pas, dy vjet më vonë, ta tërhiqte përfundimisht kandidaturën për anëtarësim.
Në mars të këtij viti, në Althingi, parlamentin islandez, u paraqit një projektvendim që propozonte zhvillimin e një referendumi për rifillimin e negociatave të anëtarësimit në Bashkimin Europian.
Konsultimi popullor do të shërbejë për të kuptuar nëse vendi duhet apo jo t’i rinisë bisedimet.
Në rast se fiton vota “po”, ky referendum do të përfaqësonte vetëm hapin e parë të një procesi negociues.
Pas përfundimit të negociatave dhe arritjes së një marrëveshjeje të mundshme, një referendum i dytë do të vendoste më pas për anëtarësimin përfundimtar të Islandës në Bashkimin Europian.
