Dog therapy: si mund të ndihmojnë qentë në psikoterapi

Ka njerëz që tregojnë se një qen i ka ndihmuar në periudha shumë të vështira, kur ndiheshin të vetmuar, të stresuar apo emocionalisht të rraskapitur. Dhe kjo nuk është vetëm një përshtypje romantike e atyre që i duan kafshët.

Prej disa vitesh, qentë po përdoren gjithnjë e më shumë edhe në ndërhyrje të strukturuara terapeutike, si mbështetje krahas punës së psikologut.

Një nga shembujt më të njohur të viteve të fundit ishte Beacon, golden retriever-i që shoqëroi gjimnastet amerikane gjatë përgatitjeve për Lojërat Olimpike të Parisit. Prania e tij u përdor si mbështetje emocionale në periudha stresi të lartë.

Por çfarë ndodh realisht kur ndërveprojmë me një qen?

Pse prania e qenve na qetëson

Psikologia Mireia Bosch Falgueras, e specializuar në terapinë e asistuar nga qentë, shpjegon se ndërveprimi me ta mund të lidhet me ndryshime fiziologjike që favorizojnë ndjesinë e afërsisë dhe mirëqenies.

Kontakti me një qen mund të ndihmojë në uljen e tensionit, në reduktimin e ndjesisë së vetmisë dhe në krijimin e një gjendjeje emocionale më të qetë.

Por qentë bëjnë edhe diçka tjetër interesante: na afrojnë me njerëzit.

Janë një lloj ure sociale.

Një person që mund ta ketë të vështirë të nisë një bisedë me dikë, shpesh e bën më lehtë kur në mes është një qen. Pyet për të, e përkëdhel, buzëqesh dhe ndërveprimi lind pothuajse vetvetiu.

Një marrëdhënie që e kemi prej mijëra vitesh

Lidhja mes njerëzve dhe qenve nuk është e re.

Ata kanë jetuar pranë nesh për mijëra vjet dhe gjatë kësaj kohe kemi mësuar të lexojmë njëri tjetrin në mënyrë jashtëzakonisht të rafinuar.

Qeni e kupton tonin e zërit, lëvizjet, tensionin e trupit dhe shumë sinjale emocionale që ne vetë mund të mos i vëmë re.

Sociologia dhe specialistja e terapisë Gestalt të asistuar nga qentë, Marian Orellana, e përshkruan këtë marrëdhënie si veçanërisht të fortë pikërisht sepse mes nesh ekziston prej kohësh një lloj komunikimi emocional.

Dhe në terapi, kjo mund të bëhet shumë e vlefshme.

Pse një qen mund ta bëjë terapinë më të lehtë

Ideja nuk është që qeni “zëvendëson” psikologun.

Ai bëhet pjesë e procesit.

Prania e tij mund ta bëjë ambientin më pak formal, më pak kërcënues dhe më të sigurt emocionalisht.

Kjo është veçanërisht e rëndësishme për njerëzit që e kanë të vështirë të flasin drejtpërdrejt për atë që ndiejnë.

Në vend që terapisti të nisë menjëherë me pyetje të vështira, qeni mund të krijojë një pikë kontakti më të butë.

Pacienti mund të flasë për të.

Ta përkëdhelë.

Ta vëzhgojë.

Të lidhet me të.

Dhe ngadalë, nëpërmjet asaj marrëdhënieje, mund të fillojë të flasë edhe për veten.

Te adoleshentët mund të jetë veçanërisht e dobishme

Për disa adoleshentë, ideja e psikoterapisë mund të ndihet si një tjetër detyrim.

Nuk duan të flasin.

Nuk duan t’u bëhen pyetje.

Nuk duan të ndihen sikur po “analizohen”.

Sipas Falgueras, prania e një qeni mund t’i bëjë seancat më të natyrshme dhe të ulë rezistencën fillestare.

“Qeni e bën terapinë më të këndshme për ta dhe i inkurajon të hapen më shumë”, shpjegon ajo.

Orellana shton se në disa raste, pa praninë e qenve, disa të rinj mund të mos kishin marrë pjesë fare në seanca.

Qeni si ndërmjetës emocional

Një nga aspektet më interesante të kësaj forme terapie është se qeni nuk dëgjon vetëm atë që themi.

Reagon ndaj mënyrës si jemi.

Nëse një person thotë se është “mirë”, por trupi është i tensionuar, frymëmarrja e shqetësuar dhe energjia e ndryshme, kafsha mund të reagojë.

Sipas Orellana-s, kur ka një lloj mospërputhjeje mes asaj që personi thotë dhe asaj që po përjeton realisht, qeni mund të bëhet më i shqetësuar.

Kur personi fillon të qetësohet dhe të lidhet më sinqerisht me emocionin, edhe kafsha mund të qetësohet.

Kjo nuk do të thotë se qeni “diagnostikon” problemin.

Por reagimi i tij mund t’i japë terapistit një tjetër element për të vëzhguar atë që po ndodh në dhomë.

Edhe terapia në grup funksionon ndryshe me një qen aty

Qentë përdoren edhe në terapi grupi, në spitale, shkolla, qendra të shëndetit mendor apo shtëpi të të moshuarve.

Prania e tyre mund të ndihmojë në krijimin e një atmosfere më të ngrohtë dhe më pak të tensionuar.

Mund të ndihmojnë gjithashtu njerëzit me vetëbesim të ulët, izolim social apo vështirësi në komunikim.

Qeni bëhet një pikë e përbashkët.

Njerëzit flasin për të, qeshin, e përkëdhelin dhe papritur komunikimi me njëri tjetrin bëhet më i lehtë.

Pikërisht për këtë specialistët i konsiderojnë shpesh qentë si “katalizatorë socialë”.

Por dog therapy nuk është një kurë magjike

Kjo është e rëndësishme.

Një qen mund të jetë një mbështetje shumë e fortë emocionale dhe, në terapi të strukturuar, mund ta lehtësojë punën psikologjike.

Por nuk zëvendëson trajtimin profesional për depresionin, ankthin, traumën apo çrregullime të tjera të shëndetit mendor.

Po kështu, të adoptohet një qen vetëm me idenë “do të më shërojë” nuk është gjithmonë zgjedhje e drejtë.

Një kafshë sjell dashuri, por edhe përgjegjësi, kohë, shpenzime dhe përkujdesje të përditshme.

Në terapinë e asistuar, qeni është pjesë e një procesi të drejtuar nga profesionistë dhe zakonisht është përzgjedhur dhe trajnuar për këtë lloj pune.

Ndoshta arsyeja pse funksionon është më e thjeshtë se sa duket

Qeni nuk të pyet pse je kështu.

Nuk të kërkon të gjesh menjëherë fjalët e duhura.

Nuk të ndërpret.

Nuk përpiqet të të bindë se duhet të ndihesh ndryshe.

Thjesht është aty.

Dhe ndonjëherë, para se një njeri të jetë gati të flasë, ka nevojë pikërisht për këtë lloj pranie.

Jo për një përgjigje.

Por për diçka të gjallë pranë vetes, që nuk kërkon shpjegime.