Ekziston një qëndrim mbizotërues se arti nuk ka rëndësi në botën reale. Megjithatë, studimi i artit mund të fuqizojë perceptimin dhe aftësitë tona për të përkthyer atë që shohim për të tjerët. Dhe këto janë aftësi të dobishme. Aftësitë që mund të shpëtojnë jetë.

Doktorët, infermierët dhe agjentët e forcave të rendit mund të përdorin pikturën, skulpturën dhe fotografinë si mjete për të përmirësuar më tej mprehtësinë e tyre pamore dhe aftësitë komunikuese, të cilat janë thelbësore gjatë hetimeve dhe emergjencave të caktuara. Nëse jeni duke trajtuar një plagosje, hetuar një skenë krimi, ose duke përpjekur t’ia përshkruani kolegut tuaj një situatë, arti do t’ju bëjë më të mirë në këtë aspekt.

Le të përfytyrojmë se jeni një oficer policie sezonal ose një mjek i përkushtuar, por gjithashtu përfytyroni që ndodheni në një muze dhe po shikoni një pikturë. Piktura "Përtej kohës" (1938) e René Magritte paraqet një mjedis të brendshëm misterioz dhe kompleks, që na fton ta analizojmë, ndryshe nga ajo që kërkohet për simptomat e një pacienti ose në skenën e një krimi.

Një tren në miniaturë, origjina dhe destinacioni i të cilit janë të panjohura, po del nga një oxhak. Tym i nxjerrë nga lokomotiva ngjitet lart mbi oxhak, siç ndodh kur ka zjarr, i cili megjithatë duket se mungon në pjesën e poshtme të oxhakut ku zakonisht do të ishte. Misteri i kësaj sceneje jehon në sallën e zbrazët, përforcohet nga dyshemetë prej druri kaf dhe nga druri në krahun e djathtë të oxhakut. Sipër oxhakut janë dy mbajtëse qirinjsh dhe një orë. Pas këtyre objekteve, shohim një pasqyrë të madhe që reflekton një ambient të zbrazët dhe vetëm një refleksion të pjesshëm të objekteve sipër tij. Ballafaqimi i këtyre objekteve që përfaqësojnë lëvizjen e trenit ngre një sërë pyetjesh që nuk duket se kanë një përgjigje të dukshme.

A e përmblodha pikturën në mënyrë të saktë, apo lashë disa detaje jashtë?

Nuk ka rëndësi të madhe nëse shikoni ndonjë detaj tjetër në pikturë, por po sikur të ishim të dy policë sezonalë? Unë ju thërras t’ju ndihmoj. Dhe ju po mendoni se dy ninxhat që përmenda, në fakt, janë gjashtë ninxha hajdutë me lazera.

Një studim i kujdesshëm i artit mund t’i trajnojë shikuesit që të studiojnë me kujdes, të analizojnë elementët e vëzhguar, t’i artikulojnë ato shkurtimisht dhe të formulojnë pyetje për të adresuar mospërputhjet e dukshme. Shqyrtimi i detajeve të një skene të panjohur, në këtë rast një vepre arti, si edhe vëzhgimi i saktë i çdo kundërshtie të mundshme është një aftësi thelbësore për ata që shohin, për shembull, grafitë e pacientëve ose ata që marrin në pyetje të dyshuarit.

Le ta marrim në shqyrtim këtë pikturë. OK, Magritte, këtu kemi një pikturë relativisht të vogël që ke pikturuar:

Por pse nuk ka shina për trenin atje? Pse nuk ka zjarr? Çfarë ka ndodhur me qirinjtë? Pse oxhaku nuk ka një tunel të vogël për trenin?

Ai thjesht del drejtpërdrejt nga muri. Dhe ora tregon se është një pa një çerek, por nuk jam e sigurt nëse drita që vjen nga dritarja në një kënd tregon se sapo ka kaluar koha e drekës.

Për çfarë është e gjithë kjo pikturë?

Dhe këtu është pjesa ku ti, kolegu im i besuar (nga dyshja e policëve sezonalë), më frenon, dhe unë largohem. Ti i çon Magritte një filxhan kafeje dhe e mban atë "në zgarë" për të parë nëse kjo pikturë do t’i qëndrojë një rasti në gjykatë. Shikuesit mund të ofrojnë një përshkrim më të detajuar dhe më të saktë të një situate duke artikuluar çfarë është parë dhe çfarë jo. Kjo është veçanërisht e rëndësishme në fushën e mjekësisë. Nëse një sëmundje evidentohet nga tre simptoma, dhe vetëm dy janë të pranishme tek një pacient, një profesionist mjekësor duhet të deklarojë në mënyrë të qartë mungesën e simptomës së tretë, duke specifikuar se pacienti mund të mos e ketë atë sëmundje që dyshohet. Çdo mungesë e dukshme në simptoma është e dukshme vetëm për një sy të trajnuar për t’i parë këto mungesa.

Arti i mëson profesionistëve përgjatë një spektri të gjerë fushash të ndryshme disiplinore jo vetëm të bëjnë pyetje më efektive mbi ato që nuk mund të japin përgjigje të menjëhershme, por gjithashtu, dhe që është edhe më e rëndësishme, si të analizojmë situata komplekse dhe ato të botës reale nga një perspektivë e re dhe e ndryshme, duke zgjidhur përfundimisht probleme të rëndësishme.

Një vëmendje e thellë ndaj detajit, aftësia për t’u zmbrapsur kur duhet dhe për të parë në një mënyrë të ndryshme, janë aftësi që duhet të posedojnë ata që do të japin përgjigje, sidomos historianët e artit të nivelit master.

Arti na trajnon të investigojmë, dhe kjo është një aftësi për botën reale, nëse vërtet ka një të tillë.

Burimi: TED-ED, 2013
https://www.youtube.com/watch?v=ubEadhXWwV4